Osmanlı sadrazamı Köprülü Fâzıl Ahmed Paşa dönemi; medreselerin dışına taşan, halka açık, bağımsız ilk vakıf kütüphanesinin İstanbul’da kurularak modern kütüphanecilik tarihinin başlatıldığı dönemdir.
KRONOLOJİK TARİHLER (HİCRÎ / MİLADÎ)
- Fâzıl Ahmed Paşa’nın Sadareti: H. 1072 – 1087 / M. 1661 – 1676 (Girit Fatihi)
- Köprülü Kütüphanesi’nin Kurulması: H. 1089 / M. 1078 (Vasiyeti üzerine kardeşi Fâzıl Mustafa Paşa tarafından tamamlanması)
OLAYIN VE ŞAHSIN TARİHÎ ROLÜ
- Devlet Adamı ve Entelektüel: Savaş meydanlarında kazandığı başarıların (Girit’in fethi) yanı sıra, sefere giderken bile yanında yüzlerce ciltlik el yazması kütüphanesini taşıyan, ilim aşıkı simge bir vezirdir.
KURUMSAL VE MEDENÎ GELİŞMELER
- Müstakil İlk Vakıf Kütüphanesi: İslam dünyasında kütüphaneler genelde bir cami veya medresenin eklentisi (müştemilatı) iken, dünya tarihinde ilk kez sadece kitap okumak ve muhafaza etmek için bağımsız bir bina inşa edilmiş, özel kütüphaneci (hâfız-ı kütüb) ve fihrist düzeni (katalog sistemi) resmi vakfiyeye bağlanmıştır.
KAYNAKÇA
- Eshat, Erünsal (2002). “Köprülü Kütüphanesi”, TDV İslâm Ansiklopedisi, Cilt 26, ss. 263-265.
KAYNAK: islamvetarih.com
Kaynak Göster:
Yağmur, Celal. "Köprülü Fazıl Ahmed Paşa Dönemi ve Osmanlı Kütüphanecilik Kurumsallaşması Kronolojisi." İslam ve Tarih. 2026. Erişim Tarihi: Ekim 3, 2026 at 03:02. https://islamvetarih.com/koprulu-fazil-ahmed-pasa-donemi-ve-osmanli-kutuphanecilik-kurumsallasmasi-kronolojisi/.
