Namaz, İslam’ın kelime-i şehadetten sonraki en büyük rüknü, dinin direği ve kulun günde beş defa Yaradan’ının huzuruna çıkarak manevi bağ kurduğu eşsiz bir ibadettir. Namazın fıkhen geçerli ve sahih olabilmesi için, “namazın dışındaki farzlar” olarak bilinen şartlar ile “namazın içindeki farzlar” olarak anılan rüknlerin eksiksiz yerine getirilmesi zorunludur.
Namazın şartları (dışındaki farzlar) altıdır: Hadesten taharet (abdest/gusül), necasetten taharet (pislikten temizlik), setr-i avret (örtünmesi gereken yerleri örtmek), istikbal-i kıble (Kabe’ye yönelmek), vakit (namazın vaktinin girmesi) ve niyet etmektir. Namazın rüknleri (içindeki farzlar) de altıdır: İftitah tekbiri (başlangıç tekbiri), kıyam (ayakta durmak), kıraat (Kur’an okumak), rükû, sücûd (secdeye gitmek) ve ka’de-i ahîre (son oturuşta Ettehiyyatü okuyacak kadar durmak). Bu 12 farzdan herhangi biri bilerek veya unutularak terk edilirse namaz batıl olur ve yeniden kılınması gerekir.
Sıkça Sorulan Sorular (SSS)
- Soru 1: Namazda Fatiha suresinden sonra zammı sure okumak farz mıdır?
- Cevap: Hanefî mezhebine göre farz namazların ilk iki rekatında, sünnet ve nafile namazların ise tüm rekatlarında Fatiha’dan sonra zammı sure okumak vaciptir. Şâfiî mezhebine göre ise sünnettir.
- Soru 2: Sehiv secdesi hangi durumlarda yapılır ve namazı nasıl kurtarır?
- Cevap: Namazın farzlarından biri geciktirildiğinde veya vaciplerinden biri unutularak terk edildiğinde ya da geciktirildiğinde namazın sonunda yapılan iki ek secdeye sehiv secdesi denir. Namazdaki eksikliği tamamlar, namazın yeniden kılınmasını önler.
KAYNAKÇA
- TDV İslâm Ansiklopedisi, “Namaz” maddesi, Cilt 32, s. 350-365.
- Lütfi Şentürk – Seyfettin Yazıcı, İslam İlmihali, Diyanet İşleri Başkanlığı.
KAYNAK: islamvetarih.com